Tóm tắt nhanh
- Hợp đồng đặt cọc mua nhà phố, shophouse, biệt thự thứ cấp tại Vạn Phúc City nên lập thành văn bản, ghi rõ căn nhà, giá, tiền cọc, hạn công chứng, ai chịu thuế phí và điều kiện hoàn cọc.
- Theo khoản 2 Điều 328 Bộ luật Dân sự 2015: bên đặt cọc bỏ cọc thì mất cọc; bên nhận cọc từ chối bán thì trả lại cọc và một khoản tương đương, trừ khi hai bên thỏa thuận khác.
- Mức cọc 5–10% giá nhà là thông lệ thị trường thứ cấp, không phải quy định pháp luật; riêng chủ đầu tư bán nhà ở đủ điều kiện kinh doanh chỉ được thu cọc tối đa 5% (Điều 23 Luật Kinh doanh bất động sản 2023).
- Vi bằng chỉ ghi nhận sự kiện (ví dụ việc giao tiền), không thay thế văn bản công chứng; hợp đồng chuyển nhượng nhà đất vẫn phải công chứng hoặc chứng thực.
- Nhà đang thế chấp chỉ bán được khi ngân hàng nhận thế chấp đồng ý (khoản 5 Điều 321 Bộ luật Dân sự); cần ghi rõ dòng tiền giải chấp trong hợp đồng cọc.
Bài viết dành cho Anh/Chị đã chọn được căn nhà phố, shophouse hoặc biệt thự đã có sổ tại Vạn Phúc City (phường Hiệp Bình, TP.HCM) và chuẩn bị xuống tiền cọc. Đặt cọc là bước dễ phát sinh tranh chấp nhất trong giao dịch thứ cấp, vì tiền đã chuyển nhưng quyền sở hữu chưa sang tên.
Các điều luật trong bài đã được đối chiếu văn bản gốc đến ngày 17/10/2026.

Kiểm tra gì trước khi đặt cọc?
Trả lời ngắn: kiểm tra người bán có đúng là chủ sở hữu, căn nhà có đủ điều kiện giao dịch và hiện trạng có khớp giấy tờ. Theo khoản 1 Điều 160 Luật Nhà ở 2023, nhà ở tham gia mua bán phải có Giấy chứng nhận, không đang tranh chấp, khiếu nại về quyền sở hữu, không bị kê biên, không thuộc diện đã có quyết định thu hồi đất hoặc thông báo giải tỏa, phá dỡ.
- Sổ hồng bản gốc: tên chủ sở hữu, số thửa, diện tích, mục đích và thời hạn sử dụng đất, trang ghi thay đổi (thế chấp, xóa thế chấp).
- Người ký bán: giấy tờ tùy thân; nếu là tài sản chung vợ chồng thì cần cả hai cùng ký hoặc có ủy quyền hợp lệ.
- Tình trạng thế chấp, ngăn chặn: hỏi văn phòng công chứng dự kiến ký hợp đồng tra cứu dữ liệu ngăn chặn; có thể tra hồ sơ thửa đất trên Cổng thông tin đất đai TP.HCM (hcm.mplis.gov.vn).
- Quy hoạch, lộ giới: tra số thửa, số tờ trên trang thongtinquyhoach.hochiminhcity.gov.vn hoặc ứng dụng Thông tin quy hoạch TP.HCM.
- Hiện trạng xây dựng: số tầng, diện tích sàn thực tế so với sổ và hồ sơ hoàn công; phần cơi nới chưa cập nhật vào sổ là rủi ro khi sang tên hoặc vay ngân hàng.
Hướng dẫn đọc từng mục trên sổ có trong bài pháp lý shophouse Vạn Phúc City. Nếu chưa chắc giá chào bán có hợp lý không, nên xem trước bài định giá nhà Vạn Phúc City.
Hợp đồng đặt cọc cần ghi những gì?
Pháp luật không bắt buộc mẫu hợp đồng đặt cọc, nhưng hợp đồng càng cụ thể thì càng ít tranh cãi. Bảng dưới là các điều khoản nên có và lý do.
| Điều khoản | Nên ghi cụ thể | Vì sao |
|---|---|---|
| Thông tin căn nhà | Số sổ, số thửa, tờ bản đồ, địa chỉ, diện tích đất và sàn, hiện trạng (thô, hoàn thiện, nội thất đi kèm) | Tránh tranh cãi “căn nào, bàn giao gì” |
| Giá và tiền cọc | Tổng giá, số tiền cọc, cách trả (chuyển khoản vào tài khoản chính chủ), các đợt thanh toán tiếp theo | Có chứng từ ngân hàng làm bằng chứng |
| Hạn công chứng | Ngày cụ thể ký hợp đồng chuyển nhượng tại văn phòng công chứng | Mốc để xác định bên nào vi phạm |
| Thuế, phí | Bên nào nộp thuế thu nhập cá nhân, lệ phí trước bạ, phí công chứng | Giá “bao thuế phí” hay không làm chênh hàng trăm triệu |
| Thế chấp (nếu có) | Số dư nợ, ngân hàng, cách giải chấp, thời hạn ngân hàng trả sổ | Nhà thế chấp không tự do bán được |
| Phạt cọc, hoàn cọc | Mức phạt khi bên nào từ chối; các trường hợp hoàn cọc không phạt (sổ sai thông tin, bị ngăn chặn, vướng quy hoạch) | Luật cho phép thỏa thuận khác mức mặc định |
| Bàn giao | Thời điểm, tình trạng nhà, công nợ điện nước, phí dịch vụ phải thanh toán trước bàn giao | Tránh phát sinh nợ cũ sau khi nhận nhà |
Mức cọc bao nhiêu là phổ biến?
Không có quy định về mức cọc trong giao dịch giữa cá nhân với nhau. Theo thông lệ thị trường nhà phố thứ cấp, mức cọc thường khoảng 5–10% giá nhà, có thể chia hai bước: cọc giữ chỗ nhỏ trong vài ngày để kiểm tra hồ sơ, sau đó cọc chính khi đã xem sổ gốc. Đây là cách làm phổ biến, không phải quy định bắt buộc.
Khác với giao dịch thứ cấp, khi mua trực tiếp từ chủ đầu tư, khoản 5 Điều 23 Luật Kinh doanh bất động sản 2023 chỉ cho chủ đầu tư thu tiền đặt cọc không quá 5% giá bán và chỉ khi nhà ở đã đủ điều kiện đưa vào kinh doanh; thỏa thuận đặt cọc phải ghi rõ giá bán.
Phạt cọc theo Điều 328 Bộ luật Dân sự 2015
Khoản 2 Điều 328 quy định ba trường hợp:
- Hợp đồng được ký và thực hiện: tiền cọc được trả lại hoặc trừ vào tiền mua nhà.
- Bên đặt cọc (người mua) từ chối mua: tiền cọc thuộc về bên nhận cọc.
- Bên nhận cọc (người bán) từ chối bán: phải trả lại tiền cọc và một khoản tiền tương đương giá trị tiền cọc, trừ trường hợp có thỏa thuận khác.
Cụm “trừ trường hợp có thỏa thuận khác” nghĩa là hai bên có thể thỏa thuận mức phạt cao hơn hoặc thấp hơn. Vì vậy, nếu muốn phạt cọc gấp đôi, gấp ba, hãy ghi rõ con số trong hợp đồng thay vì chỉ ghi “phạt cọc theo quy định”. Nên ghi sẵn cả các trường hợp hoàn cọc khi không bên nào có lỗi.

Có nên công chứng hợp đồng cọc hay lập vi bằng?
Trả lời ngắn: hợp đồng đặt cọc không bắt buộc công chứng, nhưng với khoản cọc lớn, công chứng giúp chứng minh rõ ai đã ký và ký khi nào. Lập vi bằng qua Thừa phát lại chỉ ghi nhận sự kiện, ví dụ việc bên mua giao tiền cho bên bán.
Điều cần nhớ: theo Nghị định 08/2020/NĐ-CP, vi bằng không thay thế văn bản công chứng, chứng thực, và Thừa phát lại không được lập vi bằng để xác nhận nội dung hợp đồng thuộc phạm vi công chứng. Hợp đồng chuyển nhượng quyền sử dụng đất và tài sản gắn liền với đất giữa cá nhân phải công chứng hoặc chứng thực (điểm a khoản 3 Điều 27 Luật Đất đai 2024; Điều 164 Luật Nhà ở 2023). Nếu ai đó đề nghị “mua bán bằng vi bằng” thay cho công chứng, đó là dấu hiệu rủi ro.
Nhà đang thế chấp ngân hàng: xử lý thế nào?
Theo khoản 8 Điều 320 và khoản 5 Điều 321 Bộ luật Dân sự 2015, bên thế chấp chỉ được bán tài sản thế chấp nếu bên nhận thế chấp (ngân hàng) đồng ý. Trên thực tế, sổ hồng do ngân hàng giữ, nên phải giải chấp trước khi công chứng hợp đồng chuyển nhượng. Cách làm thường gặp:
- Người bán xin xác nhận dư nợ từ ngân hàng; ghi số dư nợ và ngân hàng vào hợp đồng cọc.
- Hai bên thống nhất dùng một phần tiền mua (thường là tiền cọc hoặc đợt 2) để tất toán khoản vay; nên chuyển thẳng vào tài khoản thu nợ của ngân hàng, không qua tay người bán.
- Ngân hàng trả sổ, làm thủ tục xóa đăng ký thế chấp; kiểm tra sổ đã ghi xóa thế chấp rồi mới công chứng.
- Nếu người mua cũng vay, hỏi ngân hàng về phương án giải ngân để tất toán khoản vay cũ.
Nếu Anh/Chị cần vay để mua, tham khảo thêm bài vay mua nhà Vạn Phúc City.

Rủi ro thường gặp khi đặt cọc
- Cọc qua người không phải chủ sở hữu: môi giới, người thân nhận tiền mà không có văn bản ủy quyền công chứng.
- Một căn nhận cọc nhiều người: người bán nhận cọc rồi bán cho người trả giá cao hơn. Nên yêu cầu hạn công chứng ngắn và mức phạt rõ ràng.
- Sổ không khớp hiện trạng: nhà xây thêm tầng, hầm chưa hoàn công; ngân hàng có thể định giá thấp hoặc không nhận thế chấp.
- Thiếu chữ ký vợ/chồng: tài sản chung mà chỉ một người ký, hợp đồng dễ bị yêu cầu tuyên vô hiệu.
Trình tự từ đặt cọc đến sang tên
| Bước | Việc cần làm | Ghi chú |
|---|---|---|
| 1. Kiểm tra hồ sơ | Sổ gốc, người bán, quy hoạch, thế chấp, hiện trạng | Trước khi chuyển tiền |
| 2. Ký hợp đồng cọc | Lập văn bản, chuyển khoản, có thể công chứng | Ghi hạn công chứng và phạt cọc |
| 3. Giải chấp (nếu có) | Tất toán khoản vay, xóa đăng ký thế chấp | Tiền chuyển thẳng cho ngân hàng |
| 4. Công chứng hợp đồng chuyển nhượng | Tại văn phòng công chứng ở TP.HCM | Thanh toán đợt tiếp theo theo thỏa thuận |
| 5. Khai, nộp thuế phí | Thuế thu nhập cá nhân, lệ phí trước bạ | Theo thông báo của cơ quan thuế |
| 6. Đăng ký biến động (sang tên) | Nộp hồ sơ tại chi nhánh văn phòng đăng ký đất đai | Trong 30 ngày kể từ ngày chuyển nhượng |
Chi tiết từng bước, mức thuế phí 2026 và ví dụ tính chi phí căn 20 tỷ có trong bài thủ tục mua nhà Vạn Phúc City, thuế phí 2026. Các căn đang chào bán xem tại giao dịch thứ cấp Vạn Phúc City.

Lưu ý: Bài viết mang tính tham khảo, tổng hợp từ văn bản pháp luật đến ngày 17/10/2026, không phải tư vấn pháp lý cho từng giao dịch. Mức cọc nêu trong bài là thông lệ thị trường, không phải quy định. Với khoản cọc lớn, nên nhờ công chứng viên hoặc luật sư xem hợp đồng trước khi ký.
Liên hệ tư vấn
Anh/Chị cần kiểm tra hồ sơ một căn cụ thể hoặc xem mẫu điều khoản đặt cọc trước khi xuống tiền, hãy liên hệ để được hỗ trợ.
Ms. Mỹ Nga – Chuyên viên tư vấn Vạn Phúc City
Hotline/Zalo: 0903.159.138
Website: kdtvanphuccity.vn
Nguồn tham khảo
- Hệ thống pháp luật – Điều 328 Bộ luật Dân sự 2015 về đặt cọc
- Hệ thống pháp luật – Điều 321 Bộ luật Dân sự 2015, quyền của bên thế chấp
- Hệ thống pháp luật – Điều 320 Bộ luật Dân sự 2015, nghĩa vụ của bên thế chấp
- Caselaw – Toàn văn Luật Nhà ở số 27/2023/QH15 (27/11/2023)
- Hệ thống pháp luật – Điều 27 Luật Đất đai 2024 (công chứng hợp đồng chuyển nhượng)
- Hệ thống pháp luật – Điều 23 Luật Kinh doanh bất động sản 2023 (đặt cọc tối đa 5%)
- Báo Pháp luật Việt Nam – Những trường hợp Thừa phát lại không được lập vi bằng (18/02/2020)
- Pháp Luật TP.HCM – Cách tra cứu thửa đất online mới nhất năm 2026 (08/01/2026)
